Ocena użytkowników: / 0
SłabyŚwietny 

Rozmowa z Arkadiuszem Pacholskim, część V

dziennik-wielkopolski.pl: Unia Europejska przyczynia się do ograniczania nacjonalizmów?

Arkadiusz Pacholski: Szaleństwem było przekonanie nacjonalistów z końca XIX wieku i pierwszej połowy XX, o tym , że mozliwe jest stworzenie państw całkowicie narodowych. Ludność państw graniczących, na przykład z Polską, była tak wymieszana, że absurdalne były wszelkie próby "sprawiedliwego" podziału terytorialnego. Unia tego typu sztuczne podziały zaciera.



dziennik: Czy wobec tego integracja Europy zdaje egzamin i wszelkiej maści nacjonalizmy, przynajmniej na tym terenie, będą znikać?

A.P.: W krajach Unii nie ma konfliktów narodowych. Duńczycy, którzy mieszkają W Schleswig-Holstein mają autonomię, szkoły, czują się, jak u siebie w domu, choć znajdują się w granicach Niemiec. Zresztą to samo dotyczy Niemców, mieszkających w Alzacji i Lotaryngii. Moglibyśmy jeszcze długo wyliczac podobne przypadki. Na podstawie tych przykładów można założyć, że Unia Europejska i powojenny porządek zdały egzamin.

dziennik: W "Domowych zapasach" wspominasz o barbarzyństwie, którego dopuściły się wojska niemieckie w sierpniu 1914 roku, w Kaliszu. Stawiasz cezurę, wspominając o sposobie prowadzenia wojny przed i po rozpoczęciu XX wieku. Piszesz, że w przeszłości obowiązywały zasady, które w ciągu ostatnich stu uległy dewaluacji. A przecież palenie, rabowanie i mordowanie, jak to miało miejsce w Kaliszu u progu I wojny światowej, było odwiecznym wojennym zwyczajem.

A.P.: Niezupełnie. Tamerlan wyżynał w pień miasto i z głów układał piramidy po to, żeby kolejne miasto dobrze się zastanowiło, zanim zdecyduje się zbuntować przeciwko niemu. Natomiast szleństwo wojen XX - wiecznych wzięło się z ideologii. Niemcy dopuszczali się zbrodni zupełnie nieracjonalnych. Przecież w ich interesie nie leżało upadlanie Słowian. Przeciwnie, gdyby poszczególnym podbitym przez sibie narodom zostawili margines swobody, znacznie lepiej słuzyłyby one chociażby przemysłowi zbrojeniowemu Rzeszy. Stworzenie na Ukrainie i na zajętych ziemiach rosyjskich marionetkowych państw pozwoliłoby też na ograniczenie olbrzymich sił okupacyjnych na tamtym terenie. W efekcie Niemcy mieliby świetne zaplecze rolnicze.To ideologia nie pozwoliła Niemcom na prowadzenie racjonalnej polityki.

dziennik: To, co było chaotycznym i bezsensownym festiwalem okrucieństwa w czasie pierwszej wojny swiatowej niedużo później przerodziło się w uporządkowaną, zbiurokratyzowaną machinę służącą do uśmiercania całych narodów. Nie sposób nie docenić szatańskiego planu Stalina dotyczącego chociażby polskich oficerów. Likwidując elity państwa, zabija się naród. Wydaje mi się, że skutki tego, co stało się w Katyniu będziemy odczuwać jeszcze długo.

A.P.: Katyń był ciosem, ale nie aż tak dotkliwym. Znacznie więcej polskiej inteligencji wymordowali Niemcy, więcej też wyemigrowało i po wojnie nie wróciło do kraju. Ta część polskiej inteligencji, która ocalała z zawieruchy wojennej, z powodu objęcia władzy przez komunistów nie miała juz niestety dużego wpływu na życie narodu. Rana zadana w Katyniu była bardzo bolesna, ale nie śmiertelna.

dziennik: Myślisz, że trauma pierwszej i drugiej wojny światowej nauczyła czegoś Europę i świat, czy po tym, co się stało w nie tak dalekiej przeszłości na Bałkanach mozna wnioskować, że wciąż wisi nad nami niebezpieczeńtswo kolejnego konfliktu?

A.P.: W Europie Zachodniej po drugiej wojnie swiatowej do żadnego konfliktu nie doszło. Współpraca niemiecko - francuska jest wręcz modelowa. To, co stało się na Bałkanach w latach dziewięćdziesiątych historyka nie powinno dziwić. Obawiam się, że gdyby Polska po 1945 roku została w granicach przedwojennych i jedną trzecią populacji państwa stanowiliby Ukraińcy, Białorusini, Litwini, czy Niemcy, w 1989 mielibyśmy sytuację podobną do tej, która miała miejsce na Bałkanach czy na Kaukazie.

Część 1. Oczy czarne
Rozmowa z Arkadiuszem Pacholskim, część I
Część 2. Katedra Świętego Mikołaja
Rozmowa z Arkadiuszem Pacholskim, część II
Część 3. Kufer pewnej wygnanki
Rozmowa z Arkadiuszem Pacholskim, część III
Część 4. Krajobraz z czerwonym słońcem
Rozmowa z Arkadiuszem Pacholskim, część IV
Część 5. Domowe zapasy

« poprzednia		następna »